Hoe een SIP-trunk een kantoor aansluit op het openbare telefoonnet
Een SIP-trunk is de bundel buitenlijnen die de telefooncentrale van een kantoor via de internetlijn van dat kantoor aansluit op het openbare telefoonnet, en niet meer via lijnen uit de centrale van de operator. De centrale meldt zich aan bij haar aanbieder, en elk gesprek reist als SIP-berichten en datapakketten met stem naar het datacenter van die aanbieder. Daar controleert een session border controller het gesprek en geeft het door. De SIP-trunk verving ISDN, waarvan de lijnen 2 of 30 gesprekken droegen op vaste kanalen. Op een SIP-trunk is het aantal gelijktijdige gesprekken een getal in het contract.
Paars: het gesprek en de onderdelen die het gebruiktLegenda
- Paars: het gesprek en de onderdelen die het gebruikt
- Hoorn van de haak: aan de telefoon
- Stippellijn: het mobiele netwerk, door de lucht
SIP-trunk · de buitenlijnen lopen over de internetlijn van het kantoor
Druk op een knop, of klik op een bureautelefoon om vanaf dat bureau te bellen.Druk op een knop, of tik op een bureautelefoon om vanaf dat bureau te bellen.
Hetzelfde kantoor en dezelfde centrale. Alleen de buitenlijnen veranderden, van een ISDN-lijn met vaste kanalen naar een trunk over de internetlijn.
Anatomie van een SIP-trunk: één straat, van de telefooncentrale in je kantoor onder de straat door naar het datacenter van je aanbieder en verder naar de centrale van de operator, op een SIP-trunk en op een ISDN-lijn. De tekening is niet op schaal.
-
Volg één gesprek
Druk op Gesprek afspelen en kijk mee, of scrol naar beneden: de tekening volgt je stap voor stap. Met Zelf proberen, onder de tekening, voer je je eigen gesprek.Druk op Gesprek afspelen en kijk mee, of ga met Volgende stap voor stap verder. Met Zelf proberen, onder de tekening, voer je je eigen gesprek.
-
Stap 1 van 6
Hoe het netwerk je telefooncentrale kent
De telefooncentrale van je kantoor staat in de kast in de hoek. Ze kent elke bureautelefoon en elk toestelnummer, en ze beheert de buitenlijnen voor gesprekken met de rest van de wereld. Ook het netwerk moet haar kennen. Op een SIP-trunk lopen die lijnen over de internetlijn van het kantoor, dus meldt de centrale zich aan. Als ze opstart, stuurt ze een kort bericht via de router en onder de straat door naar het datacenter van je aanbieder. Het bericht zegt dat deze centrale er is en welke nummers van haar zijn. Op een ISDN-aansluiting hoefde de centrale zich nergens aan te melden. De centrale van de operator kende je lijn aan de koperdraden die op haar verdeelrek eindigden.
Meldt elke SIP-trunk zich zo aan?
Nee. Geen standaard legt vast wat een SIP-trunk is. Aanbieders volgen SIPconnect, een document van het SIP Forum, een brancheorganisatie. Dat beschrijft twee manieren. In de registratiemodus meldt de centrale zich aan, zoals hier, zodat ze achter een gewone internetlijn kan staan waarvan het adres verandert. In de statische modus voert de aanbieder het vaste adres van de centrale één keer in, en de centrale meldt zich nooit aan.
De IETF, die de standaarden van het internet schrijft, beschreef in 2011 hoe een centrale zich voor een heel blok nummers aanmeldt. De trunkspecificatie van Deutsche Telekom raadt de registratiemodus sterk aan.
Bronnen: NICC ND1034: UK SIPconnect endorsement (2024); IETF RFC 6140: registration for multiple phone numbers in SIP (2011); Deutsche Telekom: 1TR118, technical specification of the SIP-trunking interface (2019)
-
Stap 2 van 6
Je belt een klant, en het gesprek verlaat het kantoor
Je neemt de hoorn op en kiest het mobiele nummer van een klant. Je bureautelefoon geeft het nummer door aan de centrale. Die ziet een extern nummer en stuurt een gespreksverzoek over de buitenlijn. Op de SIP-trunk gaat het verzoek, in SIP een INVITE genoemd, via de router langs de muur omlaag, onder de straat door en omhoog het datacenter in, over dezelfde internetlijn die de e-mail van het kantoor draagt. Op de ISDN-lijn vertrok het verzoek over het eigen signaleringskanaal van de lijn, naast de kanalen voor de stemmen, en liep het onder de straat door naar de centrale van de operator.
Is de internetlijn van een kantoor snel genoeg om te bellen?
Een gesprek heeft er weinig van nodig. Met G.711, de standaardmanier van het telefoonnet om een stem in getallen om te zetten, stuurt een gesprek 50 pakketjes per seconde in elke richting, elk met 20 milliseconden stem. Elk pakketje bevat 160 bytes stem en 40 bytes adressen en nummering, dus één gesprek heeft 80.000 bits per seconde in elke richting nodig.
Deutsche Telekom vraagt zijn trunkklanten op ongeveer 138.000 bits per seconde per gesprek te rekenen, omdat de lijn er eigen overhead aan toevoegt. Wat een gesprek vooral nodig heeft, is een vertraging die kort blijft.
Bronnen: ITU-T G.711: pulse code modulation of voice frequencies (1988); IETF RFC 3551: the RTP profile for audio and video (2003); IETF RFC 3550: RTP, voice and video in packets (2003); IETF RFC 768: the User Datagram Protocol (1980); IETF RFC 791: the Internet Protocol (1981); Deutsche Telekom: DeutschlandLAN SIP-Trunk, technische Unterlage (2023)
-
Stap 3 van 6
Het netwerk controleert het gesprek aan de deur
Waar je lijn het netwerk binnenkomt, controleert je aanbieder het gesprek. Op de SIP-trunk gebeurt dat in het datacenter, bij de session border controller, de portier van de aanbieder. Die controleert of het verzoek komt van een centrale die hij kent. Hij controleert ook het nummer dat de klant van je te zien krijgt. De centrale zet een van je nummers in het verzoek, en de aanbieder gaat na of je dat nummer mag tonen. Verder verbergt de border controller de eigen machines van de aanbieder voor het internet, en houdt hij de weg terug door je kantoorrouter open. Op de ISDN-lijn deed de draad dat werk. De centrale van de operator wist op welk koperpaar het gesprek binnenkwam.
Wat gebeurt er als iemand inbreekt in de centrale?
Dan kan die je trunk gebruiken. Het Britse National Cyber Security Centre waarschuwt dat criminelen die in de telefooncentrale van een kantoor komen, er dure internationale nummers of betaalnummers mee bellen, vaak honderden of duizenden keren. De aanbieder merkt het misschien op, maar verwacht dat de eigenaar van de centrale de rekening betaalt.
Het advies: verander de standaardwachtwoorden, laat alleen verkeer toe van vertrouwde adressen, zoals die van de trunkaanbieder, en blokkeer internationale gesprekken, betaalnummers en gesprekken buiten kantooruren die het kantoor niet nodig heeft.
Bronnen: National Cyber Security Centre: private branch exchange best practice (2024)
-
Stap 4 van 6
Een switch geeft het gesprek door aan het telefoonnet
Een switch leest het nummer dat je koos, zoekt het netwerk waar dat nummer bij hoort en geeft het gesprek door. Op de SIP-trunk is dat de switch van je aanbieder, achter de border controller. Op de ISDN-lijn deed de centrale van de operator dat zelf, met de switch in de racks langs haar achtermuur. Hier bedient de centrale van de operator verderop in de straat de mobiel van de klant: ze stuurt het gesprek via haar zendmast door de lucht. De mobiel gaat over. Als de klant opneemt, reizen jullie stemmen dezelfde weg in beide richtingen, op de SIP-trunk als pakketjes.
Hoe weet de switch bij welk netwerk een nummer hoort?
Mensen houden hun nummer als ze van operator wisselen, dus het nummer alleen zegt niet welk netwerk het bedient. In Luxemburg staat bijvoorbeeld elk vast nummer dat verhuisd is in een gedeelde database, met het routeringsprefix van zijn nieuwe operator. Een switch kan het nummer daar opzoeken voordat hij het gesprek doorgeeft.
Het telecomwetboek van de Europese Unie zegt dat een nummer dat je meeneemt, binnen één werkdag na de afgesproken datum moet werken bij de nieuwe aanbieder.
Bronnen: Legilux: Règlement 16/204/ILR on fixed number portability (2016); EUR-Lex: Directive (EU) 2018/1972, the European Electronic Communications Code (2018)
-
Stap 5 van 6
Een klant belt het doorkiesnummer van Eva
Bij je buitenlijnen hoort een blok nummers: één voor het kantoor en één voor elk bureau. Een klant kiest het kantoornummer dat eindigt op 202: het doorkiesnummer van Eva. Het openbare telefoonnet stuurt het gesprek naar je aanbieder, want het nummer hoort bij zijn blok. Op de SIP-trunk geeft de border controller het over je internetlijn door aan de centrale. Op de ISDN-lijn stuurde de centrale van de operator de laatste cijfers over de lijn. In beide gevallen kiest je eigen centrale het bureau en laat ze de telefoon van Eva overgaan.
Waar komen de nummers van een SIP-trunk vandaan?
Het zijn dezelfde soort nummers als vroeger. ISDN noemde die dienst doorkiezen: wie vanaf het openbare telefoonnet belt, bereikt een bureau achter de telefooncentrale van een kantoor op zijn eigen nummer.
Een SIP-trunk houdt die dienst. Deutsche Telekom richt een trunk in met blokken nummers, zowel op zijn eigen netwerk als op de centrale, en de centrale meldt zich één keer aan voor allemaal.
Bronnen: ETSI EN 300 064-1: ISDN direct dialling-in (1998); Deutsche Telekom: 1TR118, technical specification of the SIP-trunking interface (2019)
-
Stap 6 van 6
Drie mensen bellen tegelijk naar buiten
Jij, Eva en Sam pakken alle drie tegelijk de hoorn en bellen naar buiten. Zet de tekening eerst op de ISDN-lijn. De lijn van dit kantoor, ISDN2, heeft twee kanalen, dus het gesprek van Sam vindt geen vrij kanaal en komt niet verder dan de centrale: op zijn scherm staat BEZET. Een groter kantoor nam ISDN30, met 30 kanalen. Op de SIP-trunk delen de drie gesprekken de internetlijn, elk als een eigen stroom pakketjes. Hoeveel gesprekken er tegelijk kunnen lopen, is een getal in het contract, dat de aanbieder bij het opzetten van elk gesprek controleert. En de lijn moet snel genoeg zijn voor allemaal.
En als de trunk vol is en iemand 112 belt?
Dan komt het gesprek toch door. SIPconnect zegt dat een aanbieder zijn limieten niet op noodoproepen mag toepassen. Deutsche Telekom gaat verder: heeft de lijn te weinig ruimte, dan breekt Telekom willekeurig een ander gesprek af om plaats te maken voor de noodoproep.
Het telecomwetboek van de Europese Unie zegt dat elke gebruiker de hulpdiensten gratis op 112 moet kunnen bereiken, en dat de locatie van de beller de meldkamer moet bereiken zodra het gesprek is opgezet.
Bronnen: NICC ND1034: UK SIPconnect endorsement (2024); Deutsche Telekom: DeutschlandLAN SIP-Trunk, technische Unterlage (2023); EUR-Lex: Directive (EU) 2018/1972, the European Electronic Communications Code (2018)
De ISDN-lijn en de SIP-trunk naast elkaar
De centrale, de bureautelefoons en de nummers blijven in beide gevallen dezelfde. Wat veranderde, is de lijn tussen het kantoor en het netwerk, en waar die eindigt.
ISDN-lijn
SIP-trunk
Wat de gesprekken draagtITU-T I.412; NICC ND1034
Een eigen lijn
Uit de centrale van de operator, alleen voor gesprekken
Internetlijn
Dezelfde lijn als de data van het kantoor
Gesprekken tegelijkITU-T I.412; Deutsche Telekom
2 of 30
Vaste kanalen: een basisaansluiting of een primaire aansluiting
2 tot 300
Een getal in het contract, bij Deutsche Telekom
Ruimte voor één gesprekITU-T I.412; IETF RFC 3551
64 kbit/s
Eén kanaal, het hele gesprek lang bezet
80 kbit/s
In elke richting, als pakketjes, met G.711
Hoe het netwerk weet dat jij het bentNICC ND1034; IETF RFC 6140
De draden
Je lijn eindigt op een poort in de centrale van de operator
Een aanmelding
Of een vast adres dat de aanbieder kent
SIP-trunk in cijfers
-
1972
Elke SIP-trunk die SIPconnect volgt, moet nog altijd G.711 dragen, een manier om een stem in getallen om te zetten die in 1972 voor het eerst werd afgesproken.
ITU-T G.711: pulse code modulation of voice frequencies (1988)
-
1 miljoen
In de eerste maand dat BT gesprekken uit het buitenland met een vervalst Brits vast nummer blokkeerde, hield het er tot 1 miljoen per dag tegen.
Ofcom: new blocking requirements to protect consumers from scam calls from abroad (2025)
-
19.000
In Frankrijk steeg het aantal meldingen van vervalste nummers van bellers van 531 in 2023 tot meer dan 19.000 in 2025.
Hoe het zo gekomen is
- 1984
ISDN komt op papier
De internationale organisatie voor telecomstandaarden legt de ISDN-lijn vast: een basisaansluiting met twee kanalen voor gesprekken, en een primaire aansluiting met 30 in Europa en 23 in Noord-Amerika. Elk kanaal draagt één stem als 64.000 bits per seconde.
ITU-T I.412: ISDN interface structures and access capabilities (1988)
- 2002
SIP krijgt zijn huidige vorm
De IETF, die de standaarden van het internet schrijft, publiceert SIP in zijn huidige vorm, als vervanger van de eerste versie uit 1999. Een telefooncentrale kan nu gesprekken opzetten over het internet en een server vertellen waar ze is.
- 2016
Eén recept voor trunks
Het SIP Forum bekrachtigt SIPconnect 2.0, zijn profiel om de telefooncentrale van een kantoor met SIP aan te sluiten op het netwerk van een aanbieder.
- 2019
Frankrijk stopt met de verkoop van ISDN
Orange stopt op 15 november 2019 op het Franse vasteland met de verkoop van Numéris, het Franse ISDN. Lijnen die er al liggen, blijven werken tot minstens eind 2023.
- 2020
Duitsland zet zijn lijnen over op IP
In maart 2020 meldt Deutsche Telekom dat het 25 miljoen klanten, 99 procent van hen, van analoge lijnen en ISDN-lijnen naar zijn IP-netwerk heeft overgezet, en dat de rest binnen het jaar volgt.
- 2022
ISDN stopt in Nederland
KPN zet ISDN op 1 april 2022 helemaal uit en biedt in plaats daarvan SIP-trunks en bellen via internet aan.
- 2027
Het Verenigd Koninkrijk zet ISDN uit
BT is van plan ISDN, samen met het oude vaste telefoonnet, uiterlijk op 31 januari 2027 uit te zetten.
Wie je trunk mag leveren, en onder welke voorwaarden
Een SIP-trunk geeft je telefoonnummers en gesprekken van en naar het openbare telefoonnet, dus voor de wet is het een telecomdienst. In de Europese Unie legt het Europees wetboek voor elektronische communicatie de regels vast, en de toezichthouder van elk land handhaaft ze. Verschillende landen voegen eigen regels toe over het nummer dat een beller toont.
-
De aanbieder meldt zich vooraf bij de toezichthouder
Het wetboek noemt een dienst waarvan de nummers het openbare telefoonnet bereiken een nummergebaseerde interpersoonlijke communicatiedienst. De aanbieder ervan hoeft niet op een vergunning te wachten, maar een land mag vragen dat hij zich meldt bij de toezichthouder voordat hij begint. Luxemburg en België doen dat allebei.
EUR-Lex; Institut Luxembourgeois de Régulation; Belgian Institute for Postal Services and Telecommunications
-
Noodoproepen komen door, met je locatie
Elke gebruiker moet gratis 112 kunnen bellen, en de locatie van de beller gaat naar de meldkamer zodra het gesprek is opgezet. Landen moeten ook de toegang tot 112 vanaf privénetwerken bevorderen, zoals het netwerk achter de telefooncentrale van een kantoor. Stap 6 legt uit wat er gebeurt als de trunk vol is.
-
Het nummer dat je toont, moet van jou zijn
In Duitsland mag de telefooncentrale van een kantoor sinds 1 december 2022 alleen nummers meesturen die de eigenaar mag gebruiken, en wordt een Duits nummer op een gesprek uit het buitenland verborgen. In Frankrijk verplicht de wet van 24 juli 2020 operators om het nummer van de beller te controleren en gesprekken die de controle niet doorstaan af te breken. Die controle werd vanaf oktober 2024 uitgerold. In het Verenigd Koninkrijk moeten aanbieders sinds 29 januari 2025 gesprekken uit het buitenland blokkeren die een Brits vast nummer tonen.
-
Je nummers gaan met je mee
Wie een nummer uit een nationaal nummerplan heeft, mag het houden bij een overstap naar een andere aanbieder. Is de overstap afgesproken, dan moet de nieuwe aanbieder het nummer binnen één werkdag na de afgesproken datum laten werken.
-
In de Verenigde Staten krijgt het nummer van de beller een handtekening
De Federal Communications Commission verplichtte aanbieders om uiterlijk 30 juni 2021 het nummer van de beller te ondertekenen en te controleren bij gesprekken over internetnetwerken. Het systeem heet STIR/SHAKEN, en de handtekeningen volgen standaarden van de IETF.
Waar Voxbi in beeld komt
Voxbi is een cloudtelefooncentrale gehost in de Europese Unie, dus de centrale staat in het datacenter naast de trunk, en niet in de kast op je kantoor. Mixvoip, de telecomoperator die eigenaar is van Voxbi, levert de nummers en de trunk naar het openbare telefoonnet. Voxbi kan ook een SIP-trunk aansluiten die je van een andere aanbieder meebrengt.
Bekijk het in Voxbi